Πρωτομαγιά, μια γαελική γιορτή της προ-χριστιανικής Ευρώπης

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα



Πρωτομαγιά ονομάζεται η πρώτη μέρα του Μαΐου, η οποία είναι μέρα αργίας (η Πρωτομαγιά για το εργατικό κίνημα είναι απεργία) για πολλές χώρες του κόσμου.

Η αγία Βαλπούργη και οι νύχτες των μαγισσών

Οι παγανιστικές δοξασίες του ερχομού της Άνοιξης



Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα

Την παραμονή της Πρωτομαγιάς η λαϊκή παράδοση θέλει τους ερωτευμένους να αναζητούν το μαγιόξυλο που θα κάνει τον έρωτά τους να έχει διάρκεια. Όμως υπάρχει κι άλλη μια παράδοση, η οποία έρχεται από την Βόρεια Ευρώπη και τις Σκανδιναβικές χώρες. Είναι η νύχτα που οι μάγισσες βγαίνουν να γιορτάσουν τον ερχομό της Άνοιξης. Είναι η Βαλπούργια νύχτα, όπως ονομάζεται, καθώς όλα συμβαίνει την παραμονή του εορτασμού της Αγίας Βαλπούργης.

Άγιος Γεώργιος: Το μοτίβο του νέου που σκοτώνει τον δράκο

γράφει η Γιώτα Χουλιάρα 

Αϊ μου Γιώργη αρματολέ και πρώτε καβαλάρη,

αρματωμένε με σπαθί και με χρυσό κοντάρι...

( Από το άρθρο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη «Άι μου Γιώργη!» που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Ακρόπολις» στις 23 Απριλίου 1892)

Εαρινή ισημερία: η Πρωτοχρονιά της φύσης

Στο ανοιξιάτικο τοπίο δεν υπάρχει καλύτερο και χειρότερο. Τα ανθισμένα κλαδιά απ' τη φύση τους είναι απλώς άλλα μεγάλα κι άλλα μικρά. - Ζεν παροιμίες



Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα



Η Άνοιξη είναι μία από τις τέσσερις εποχές της εύκρατης ζώνης. Αστρονομικά ξεκινά με την εαρινή ισημερία στις 20 ή 21 Μαρτίου στο Βόρειο ημισφαίριο (η ακριβής ημερομηνία ποικίλει ανάμεσα στις 19 και 21 Μαρτίου), περιλαμβάνει τους μήνες Μάρτιο, Απρίλιο Μάιο και τελειώνει με το θερινό ηλιοστάσιο γύρω στις 20 με 21 Ιουνίου.

Παρασκευή και 13: Μύθοι, δοξασίες και οι Ναΐτες Ιππότες

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα






Ο μήνας έχει δεκατρείς
καταραμένη μέρα,
δεν θέλω ν’ ανταμώσω άνθρωπο
ούτε για καλημέρα

Όταν το ημερολόγιο δείχνει: Παρασκευή και 13 κάποιου μήνα, τότε πολλοί άνθρωποι θεωρούν την ημέρα κακότυχη, γρουσούζικη, αποφράδα και ακατάλληλη για έναρξη σημαντικών γεγονότων καθώς πρόκειται για ημέρα που κουβαλάει όλες τις προλήψεις και δεισιδαιμονίες που μπορούν να υπάρξουν από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Θεωρείται λοιπόν πως η συγκεκριμένη ημέρα είναι δυσάρεστη για πολλές εργασίες και δραστηριότητες, όπως είναι η γέννηση, ο γάμος, η έναρξη μιας νέας δουλειάς, το ξεκίνημα του πλοίου για ένα νέο ταξίδι, οι μετακομίσεις κ.α.

Απόκριες: Από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα 

Κάθε έτος αποτελεί έναν αλληλένδετο κύκλο, έναν ορίζοντα γεγονότων τυχαίων αλλά και «κατασκευασμένων» με στόχο να βοηθάει τους ανθρώπους να διατηρούν τις μνήμες και τις παραδόσεις τους αλλά και να ξεκουράζονται.


Στον «Περικλέους Επιτάφιο» του Θουκυδίδη αναφέρεται ότι στη Δημοκρατία της αρχαίας Αθήνας «Μὲ συχνὲς θυσίες καὶ ἀγῶνες» οι πολίτες φρόντιζαν να μετριάζουν «τοὺς κόπους τῆς ἐργασίας καὶ νὰ ξεκουράζωμε τὸ πνεῦμα μας.»

«Το κοριτσάκι με τα σπίρτα»: Το συγκινητικό κοινωνικό παραμύθι του Άντερσεν

 

The Little Match Girl illustrated by Janet and Anne Grahame Johnstone

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα 

«Έκανε κρύο φοβερό, έπεφτε χιόνι πυκνό και είχε αρχίσει να νυχτώνει· το βράδυ, το τελευταίο βράδυ του χρόνου, πλησίαζε. Αλλά παρά το κρύο και το σκοτάδι, ένα φτωχό κοριτσάκι, ξεσκούφωτο και ξυπόλυτο, γύριζε στους δρόμους. Όταν έφυγε από το σπίτι της φορούσε παντόφλες, αλλά ήτανε πολύ μεγάλες - αφού ανήκανε στη μητέρα της - και της έφυγαν από τα ποδαράκια κάποια στιγμή που διέσχιζε τρέχοντας το δρόμο για ν' αποφύγει δυο άμαξες. Η μία παντόφλα χάθηκε, την άλλη την άρπαξε ένα παιδί που ήθελε να την κάνει κούνια για την κούκλα του....» Το μικρό κορίτσι με τα σπίρτα - Η αρχή του παραμυθιού από τον Χανς Κρίστιαν Άντερσεν

Οι ρίζες (Οι ιστορίες του Σοφού)

 

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα


Κάθε χρόνο τη παραμονή, λίγο πριν την έναρξη της νέας χρονιάς, οι νέοι του χωριού πήγαιναν στον σοφό γέροντα.

Ήταν μια παράδοση που κρατούσε χρόνια. Ουδείς μπορούσε να πει με βεβαιότητα πότε ακριβώς ξεκίνησε.

«Μια φορά κι έναν καιρό ήταν τα παραμύθια των αδερφών Γκριμ»

«Μια φορά κι έναν καιρό, αν και δεν ήταν ο καιρός μου ή ο καιρός σας ή ο καιρός κανενός άλλου, σε μια άλλη εποχή και πολύ μακριά από αυτά τα μέρη.....». 

Η αρχή των παραμυθιών των αδερφών Γκριμ

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα 

Στις 20 Δεκεμβρίου του 1812, ο Γιάκομπ Γκριμ (Jacob Ludwig Carl Grimm) και ο Βίλχελμ Γκριμ (Wilhelm Carl Grimm) στην ηλικία των 27 και 26 χρονών αντίστοιχα, δημοσιεύουν τον πρώτο τόμο μιας συλλογής, η οποία στην πορεία του χρόνου θα γινόταν η πιο αγαπημένη συλλογή παραμυθιών για μικρούς και μεγάλους. Παραμύθια που έχουν μεγαλώσει γενιές και γενιές παιδιών και έχουν εμπνεύσει ατελείωτες εκδοχές τους σε βιβλία, τη μικρή και τη μεγάλη οθόνη.

Το Χειμερινό Ηλιοστάσιο και το έθιμο του Χριστόξυλου

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα




Αύριο, Κυριακή 21/12/2025 στις 17:03 το απόγευμα ξεκινά ο χειμώνας στο βόρειο ημισφαίριο, με το χειμερινό ηλιοστάσιο – τη μεγαλύτερη βραδιά του έτους. Αντίστροφα, στο νότιο ημισφαίριο θα αρχίσει το καλοκαίρι, με τη διάρκεια της μέρας στο αποκορύφωμά της.

Μαλλιά κουβάρια: Η ιστορία της Ραπουνζέλ και η Δανάη της ελληνικής μυθολογίας

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα


Φαντάζομαι πως όλοι - άλλος λιγότερο και άλλος περισσότερο- γνωρίζετε την αμερικανική ταινία κινουμένων σχεδίων, παραγωγής 2010, της Walt Disney Animation Studios, Μαλλιά Κουβάρια (αγγλικά: Tangled).

  

Η Αγία Βαρβάρα, το μοτίβο της φυλακισμένης κόρης και η θεά Εκάτη

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα



Στις 4 Δεκεμβρίου η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη της Αγίας Βαρβάρας. Η Αγία Βαρβάρα, γνωστή ως Μεγαλομάρτυς, ήταν Χριστιανή αγία και μάρτυς, που έζησε κατά τον 3ο αιώνα μ.Χ.

Halloween: Mύθοι και αλήθειες πίσω από την κέλτικη γιορτή

Halloween Raven by jerry8448.deviantart.com on @deviantART

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα


To Halloween είναι γιορτή του δυτικού κόσμου που γιορτάζεται τη νύχτα της 31ης Οκτωβρίου. Kατά την διάρκειά της, τα παιδιά μεταμφιέζονται σε κάτι τρομαχτικό και επισκέπτονται σπίτια μαζεύοντας γλυκά, το γνωστό φάρσα ή κέρασμα (trick or treat). Η γιορτή αυτή μπορεί να μοιάζει με τις δικές μας Απόκριες, διαφοροποιείται όμως κατά πολύ. Επίσης, μπορεί να φαίνεται αστεία ή παιδική, στη πραγματικότητα όμως δεν είναι, καθώς έχει μυστικιστική χροιά.

Ο Μύθος του Ακέφαλου Καβαλάρη - Ανάλυση

Headless Horseman, Sleepy Hollow, Christopher Lovell

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα

«Ίσως όλοι οι δράκοι της ζωής μας να είναι πριγκίπισσες, που δεν προσμένουν παρά την ώρα που θα μας δουν όμορφους και τολμηρούς. Ίσως καθετί τρομακτικό να είναι, στο απώτατο βάθος του, έρημο και αβοήθητο και να περιμένει από μας βοήθεια.» Ράινερ Μαρία Ρίλκε, Τσεχο-Αυστριακός ποιητής

Από τον «Τζακ και τη Φασολιά» στον «Τζακ τον Αντεροβγάλτη»

“Jack’s Climb” by Chris Canga

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα

Fee-fi-fo-fum,
I smell the blood of an Englishman,
Be he alive, or be he dead
I'll grind his bones to make my bread

Jack and the Beanstalk

(Σε ελεύθερη μετάφραση:
Μυρίζω το αίμα Εγγλέζου
Να είναι ζωντανός ή νεκρός
Θα αλέσω τα οστά του για να φτιάξω το ψωμί μου

Από την λαϊκή αγγλική ιστορία: Ο Τζακ και η Φασολιά)


Από τις 31 Αυγούστου 1888 ως τις 9 Νοεμβρίου του ίδιου έτους, πέντε πόρνες βρέθηκαν δολοφονημένες στo Whitechapel, μια από τις πιο κακόφημες περιοχές στο East End του Λονδίνου. Παρά τις επίμονες έρευνες που διεξήχθησαν από τη Σκότλαντ Γιαρντ (Scotland Yard), δηλαδή την Μητροπολιτική Αστυνομία του Λονδίνου, ο δολοφόνος δεν βρέθηκε ποτέ, ενώ πολύ σύντομα άρχισε να αποκτά διάφορα παρατσούκλια.


Αρχικά τον αποκάλεσαν «The Leather Apron» (Δερμάτινη ποδιά), αργότερα «The Whitechapel Murderer» (Ο δολοφόνος του Γουάιτ Τσάπελ), αλλά τελικά έμελλε να μείνει στην Ιστορίας ως «Jack the Ripper», Τζακ ο Αντεροβγάλτης και να αποκτήσει τον τίτλο του πιο παράξενου, αινιγματικού και σίγουρα του πιο αναγνωρίσιμου κατά συρροή δολοφόνου όλων των εποχών.

Αύγουστος: νεράιδες, ξωτικά και λαϊκές παραδόσεις

 Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα

Ο Αύγουστος είναι ο όγδοος μήνας του έτους ανήκει στην εποχή του Καλοκαιριού κατά το Ιουλιανό και το Γρηγοριανό ημερολόγιο και έχει 31 ημέρες.


Στο αττικό ημερολόγιο ο Αύγουστος ήταν ο δεύτερος μήνας του έτους και ονομάζονταν Μεταγειτνιών διάρκειας 30 ημερών. Δεν μπορούμε με ακρίβεια να προσδιορίσουμε τις ημερομηνίες του μήνα διότι το ημερολόγιο των αρχαίων Ελλήνων ήταν σεληνιακό και βασιζόταν στους κύκλους και τις φάσεις της Σελήνης.

Προφήτης Ηλίας, ο προστάτης άγιος των Μετεωρολόγων

Επιμέλεια: Γιώτα Χουλιάρα 


Ο Ηλίας ο Λαγγαδινός ήταν γιος του Σάβωκ και καταγόταν από ένα χωριό της ευρύτερης περιοχής της Γαλαάδ που πιθανόν ονομαζόταν Θέσβη. Κατοικούσε στη γη Γαλαάδ και έδρασε στα χρόνια του βασιλιά Αχαάβ, κατά τον 9ο-10ο αιώνα π.Χ..

Χαρταετός: Από τους δράκους της Κίνας, στο πείραμα του Φραγκλίνου και στην Ελληνική Σαρακοστή

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα


Ένα από τα έθιμα με τα οποία είναι στενά συνδεδεμένη η Καθαρά Δευτέρα στο μυαλό όλων μας από την παιδική μας ακόμα ηλικία, είναι το πέταγμα του χαρταετού. Η ιστορία του χαρταετού έχει βαθιές ρίζες στην αρχαία Κίνα, ξεπερνώντας τα 2.400 χρόνια ζωής. Το πέταγμα του συνηθίζεται με ιδιαίτερη αγάπη μέχρι τις ημέρες μας εκτός από τη Κίνα, στην Ιαπωνία, στην Ινδία και στη Ταϊλάνδη. 

Άγιος Πατρίκιος: ο επίσκοπος που εκχριστιάνισε τους Ιρλανδούς

Γράφει η Γιώτα Χουλιάρα






Η 17η Μαρτίου αποτελεί εθνική εορτή για την Ιρλανδία. Οι Ιρλανδοί, εντός και εκτός χώρας, γιορτάζουν, με διάφορες εκδηλώσεις, την Ημέρα του Αγίου Πατρικίου, γιορτή κατά την οποία όλα βάφονται πράσινα.

Μύθος: Ένα παραμύθι ή μία ιστορία;

 

 

Από την εποχή του Ηροδότου μέχρι σήμερα, έχουν περάσει χιλιάδες χρόνια, τα οποία χωρίζονται από τους ερευνητές σε διάφορες περιόδους, ωστόσο ολόκληρο αυτό το διάστημα ονομάζεται εποχή της Ιστορίας.